Persbericht
3 mei 2002
In een kort geding dat op 16 mei a.s. voor de rechtbank in Den Haag
komt, eisen 21 maatschappelijke organisaties dat de Nederlandse
regering alle export en doorvoer van militaire goederen naar Israël
stopzet. Het komt tot een juridische procedure omdat de regering tot nu
toe heeft geweigerd aan de eisen te voldoen. Nederland mag op geen
enkele wijze medewerking verlenen of ondersteuning bieden aan de
versterking c.q. instandhouding van een leger dat zich op substantiële
wijze schuldig maakt aan schending van fundamentele normen, aldus de
eisende organisaties. De organisaties, waaronder de Palestijnse
mensenrechtenorganisatie LAW en de Nederlandse organisaties Pax
Christi, Cordaid, IKV, ICCO, Campagne tegen Wapenhandel en Novib,
worden vertegenwoordigd door Van den Biesen Advocaten.
Het Ministerie van Economische Zaken bepaalt in overleg met het
Ministerie van Buitenlandse Zaken of al dan niet vergunningen worden
verleend voor export van militaire goederen. Daarbij geldt een Europese
gedragscode. Volgens deze gedragscode behoren exportvergunningen te
worden geweigerd wanneer aan een of meerdere criteria genoemd in deze
gedragscode niet wordt voldaan. Het gaat om criteria, zoals het
respecteren van de mensenrechten, internationale verdragen en
internationale verplichtingen. Volgens de organisaties staat het vast
dat export en doorvoer naar Israël in strijd zijn met deze criteria.
De export van militaire goederen die vanuit Nederland plaatsvindt is
divers van soort. Daaronder vallen o.a. wielen voor militaire
pantservoertuigen, onderdelen voor F 16's en miljoenen clips voor het
aaneenrijgen van munitie. Aangenomen moet worden dat een belangrijk
deel van deze export nog steeds plaatsvindt krachtens daartoe eerder
verleende vergunningen. Daarnaast vindt op veel grotere schaal doorvoer
via Nederland plaats van militaire goederen. Behalve de Rotterdamse
haven speelt daarbij Schiphol, als tussenstop voor El Al-vluchten
afkomstig uit de Verenigde Staten, een zeer belangrijke rol. Met
betrekking tot doorvoer van strategische goederen naar Israël kan de
Regering een vergunningplicht instellen als zwaarwegende belangen in
het geding zijn. Volgens eisers is daarvan sprake.
Het militaire optreden van Israël in de bezette Palestijnse gebieden
behelst onder meer het stelselmatig doden van talloze Palestijnse
burgers, standrechtelijke executies, willekeurige gevangennemingen en
deportatie van gevangenen, collectieve bestraffing van Palestijnse
burgers, marteling, voortzetting van de nederzettingenpolitiek,
aanvallen op ziekenhuizen en ambulances en vernietiging van huizen.
Daarbij is er sprake van ernstige mensenrechten-schendingen en ernstige
schendingen van het internationaal humanitair recht, oftewel
oorlogsmisdaden. Dit alles is onlangs nog gerapporteerd en
gedocumenteerd door internationaal gerenommeerde organisaties als
Amnesty International, Human Rights Watch en de VN
Mensenrechtencommissie.
Met het kort geding beogen de maatschappelijke organisaties te bereiken
dat Nederland zich houdt aan geldende regels voor wapenhandel en
dientengevolge op geen enkele manier medewerking verleent aan de
hiervoor beschreven schendingen van mensenrechten en oorlogsrecht door
Israël.
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:
Pax Christi Nederland, Marjolein Wijninckx (030-2333346)